Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo
Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo République démocratique du Congo | |
|---|---|
| Capital | Kinshasa |
| Official languages | Igifaransa |
| Recognised national languages | Igiswahili, Ilingala, Igikongo, Igiciluba |
| Government | |
• Perezida | Félix Tshisekedi |
• Minisitiri w'Intebe | Judith Suminwa Tuluka |
| Ubwigenge | |
• Ku Ububiligi | 30 Kamena 1960 |
| Area | |
• Total | 2,345,000 km2 (905,000 sq mi) |
| Population | |
• 2024 estimate | 115 403 000 |
Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo (mu Igifaransa: République démocratique du Congo) ni igihugu cyo muri Afurika yo Hagati. Kizwi kandi ku izina rya Kongo-Kinshasa. Umurwa mukuru wacyo ni Kinshasa.
Iki gihugu cyabonye ubwigenge ku Ububiligi mu 1960. Ururimi rwemewe ni Igifaransa. Perezida wacyo ni Félix Tshisekedi.
Imiterere
[Hindura | hindura inkomoko]
Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo ifite ubuso bwa kilometero kare zigera kuri 2 345 000.[1]
Igihugu kiri muri Afurika yo Hagati. Gifite inkombe ngufi ku Nyanja ya Atalantika, ifite uburebure bwa kilometero 40. Ahandi hose ntigikora ku nyanja. Ihana imbibi na Repubulika ya Kongo, Repubulika ya Santara Afurika, Sudani y’Amajyepfo, Ubugande, Rwanda, Uburundi, Tanzaniya, Zambiya na Angola. Igice kinini cy'igihugu kiri mu kibaya cy'Umugezi wa Congo. Iki kibaya gitwikiriwe n'ishyamba ry'inzitane.[2]
Abaturage
[Hindura | hindura inkomoko]Mu mwaka wa 2024, igihugu cyari gifite abaturage bagera kuri 115 403 000. Ururimi rwemewe ni Igifaransa. Indimi z'igihugu ni Igikongo, Ilingala, Igiswahili n'Igiciluba.[1]
Amateka n'ubutegetsi
[Hindura | hindura inkomoko]Mbere y'ubwigenge, igihugu cyategekwaga n'Ububiligi. Ku wa 30 Kamena 2026, igihugu cyizihije isabukuru y'imyaka 66 y'ubwigenge.[3]
Mobutu Sese Seko yafashe ubutegetsi mu 1965, binyuze muri kudeta. Ku butegetsi bwe, igihugu cyitwaga Zayire. Mu 1997, Mobutu yakuweho n'inyeshyamba. Yapfiriye i Rabat muri Maroke ku wa 7 Nzeri 1997.[4]
Félix Tshisekedi ni Perezida w'igihugu. Manda ye ya kabiri irangira mu Ukuboza 2028. Mu burasirazuba bw'igihugu hari intambara. Umutwe witwaje intwaro wa M23 wafashe imijyi ikomeye muri ako karere.[5] Minisitiri w'Intebe ni Judith Suminwa Tuluka.[1]
Inyandiko
[Hindura | hindura inkomoko]- 1 2 3 "Democratic Republic of the Congo: Facts & Stats". Encyclopædia Britannica (in Icyongereza). Retrieved 2026-11-03.
- ↑ "Democratic Republic of the Congo". Encyclopædia Britannica (in Icyongereza). Retrieved 2026-11-03.
- ↑ "66ème anniversaire de l'indépendance : le Président Tshisekedi appelle au sursaut pour préparer le Congo de 2050". Agence Congolaise de Presse (in Igifaransa). 2026-06-30. Retrieved 2026-11-03.
- ↑ "Mobutu Sese Seko". Encyclopædia Britannica (in Icyongereza). Retrieved 2026-11-03.
- ↑ "DR Congo president sets stage to stay in power". Eyewitness News (in Icyongereza). AFP. 2026-06-23. Retrieved 2026-11-03.
Ihuza ryo hanze
[Hindura | hindura inkomoko]- Amafoto ya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo kuri Wikimedia Commons