Intangiriro: Umupira w'amaguru watangiye kumenyekana mu Rwanda mu myaka ya 1930, ubwo abanyamahanga bari bakiri mu gihugu bashyiraga imbaraga mu gutanga amasomo no gukina umupira. Amashuri ya gisirikare n'amashuri y'abakoloni yakundaga gukoresha uyu mukino, bituma urubyiruko rw'u Rwanda rwatangira gukunda umupira w'amaguru.
Ishyirwaho rya FERWAFA: Mu 1972, ishyirahamwe ry'umupira w'amaguru mu Rwanda, FERWAFA (Fédération Rwandaise de Football Association), ryashinzwe. Uru rwego rwagiye rugira uruhare runini mu guteza imbere uyu mukino no gushyiraho amategeko n'amarushanwa atandukanye.
ikipe ya Rayon SportAPR FC: APR FC (Armée Patriotique Rwandaise Football Club) ni ikipe y’ingabo z’u Rwanda, yashinzwe mu 1993. Iyi kipe imaze kwegukana ibikombe byinshi muri shampiyona y’u Rwanda, kandi niyo kipe ifite abakunzi benshi mu gihugu.
Rayon Sports: Rayon Sports ni indi kipe ikundwa cyane mu Rwanda. Yashinzwe mu 1968, kandi ni imwe mu makipe afite amateka akomeye. Rayon Sports yagiye igaragaza imbaraga mu marushanwa yo mu gihugu no hanze yacyo, yegukana ibikombe bikomeye, kandi irakunzwe cyane.
Kiyovu Sports: Kiyovu Sports, yashinzwe mu 1968, nayo ni ikipe ikomeye mu Rwanda. Ni imwe mu makipe afite umubare munini w’abafana mu gihugu, kandi yagiye igaragaza ubushobozi mu mikino itandukanye.
Shampiyona y'u Rwanda (Rwanda Premier League): Shampiyona y’umupira w’amaguru mu Rwanda yitwa Rwanda Premier League (RPL), yashinzwe mu 1962. Iyi shampiyona imaze imyaka myinshi ibera umukino wa mbere ku rwego rw'igihugu. Amakipe 16 yitabira shampiyona ya Rwanda Premier League, harimo amakipe akomeye nk'APR FC, Rayon Sports, Kiyovu Sports, na Mukura VS.
Ibikombe by'Igihugu: U Rwanda rufite kandi Igikombe cy'Abami (Rwanda Cup), aho amakipe yo mu Rwanda ahatana mu guhatanira iki gikombe. Ni amarushanwa akunzwe cyane, akaba ari uburyo bwo guhuza amakipe atandukanye mu gihugu.
Uruhare rwa FERWAFA: FERWAFA ni ishyirahamwe ry'umupira w'amaguru mu Rwanda. Rifite inshingano zo gutegura amarushanwa, gushyiraho amategeko, kugenzura ibikorwa by'amakipe, no guteza imbere urubyiruko mu mikino. Iki kigo cyakoze byinshi mu gutegura gahunda zo kuzamura urwego rw'umupira mu Rwanda.
Ishuri ry'Umupira w'Amaguru: FERWAFA yashyizeho gahunda zo gushyiraho amahugurwa y'abatoza, kugira ngo bazamure urwego rw'umupira w'amaguru mu gihugu. Ibi byafashije kugira abatoza b'inararibonye ndetse n'abakinnyi bakomeza kugera ku rwego rwisumbuye.
Abakinnyi b'ikirangirire: Abakinnyi b’Abanyarwanda nka Olivier Karekezi, Eric Nshimiyimana, Jimmy Mulisa, na Meddie Kagere bari bamamaye mu Rwanda ndetse no mu makipe yo hanze. U Rwanda rukomeje kugaragaza impano mu mupira, kandi benshi mu bakinnyi bagiye banyura mu makipe akomeye mu gihugu ndetse no hanze yacyo.
Ubushobozi bw'ibibuga: Ibibuga by'umupira w'amaguru mu Rwanda, nk'ikibuga cya Amahoro Stadium giherereye mu mujyi wa Kigali, ni ibibuga byuzuye ibisabwa kugira ngo imikino mpuzamahanga ibereho. U Rwanda rukomeje kongera ubushobozi bw'ibibuga, hagamijwe kuzamura ireme ry'imikino.
Nubwo umupira mu Rwanda ukomeje gutera imbere, hari imbogamizi zinyuranye zirimo:
Kubura ibikenewe mu myitozo: Bimwe mu bibazo by'iterambere ry'umupira ni ukubura ibikoresho bihagije mu myitozo, ibibuga bihenze, n'ibikoresho bikenewe mu gutanga amahugurwa.
Kongera ubushobozi bw'amakipe: Ibikenewe n'amikoranire myiza ku rwego rw'ibihugu byo hanze ya Afurika.
Centre of Excellence (ikigo cy'icyitegererezo) ni kimwe mu bigo byahindutse urugero rwiza mu Rwanda mu gufasha urubyiruko. Abakinnyi bakiri bato bigishwa ibijyanye no gukina, imyitozo, ndetse n'imyitwarire myiza y'umukinnyi.
Ishuri rya Ruhago: Ishuri rya Ruhago Academy ni rimwe mu mashuri y'umupira w'amaguru rigezweho mu Rwanda, rifasha abatoza, abakinnyi, n'abafite inyota y'umupira kumenya byinshi ku mikino n'ubumenyi bw'ikoranabuhanga mu mupira w'amaguru. Iri shuri rikomeje kuba urufunguzo mu kuzamura urwego rw'iyi siporo.
Amarushanwa mpuzamahanga: Amakipe nk'APR FC na Rayon Sports yagiye agaragaza imbaraga mu mikino ya CAF Champions League ndetse no mu CAF Confederation Cup, ibi bikaba byaratumye u Rwanda rwunguka byinshi mu rwego rw’amahirwe yo gukina ku rwego rw’umugabane wa Afurika.
Ubushobozi bw'abatoza: Abatoza b'umupira w'amaguru mu Rwanda bakeneye amahugurwa menshi kugira ngo babashe gufasha abakinnyi gukina ku rwego mpuzamahanga. Gukora ubufatanye n'abatoza b'inararibonye bo mu bihugu byo hanze ni kimwe mu byafasha mu kuzamura urwego.
Ibikorwa by'ubukerarugendo: Umupira w'amaguru ufite uruhare runini mu kuzamura ubukerarugendo mu Rwanda. Mu mikino y’amakipe y’ibihugu, abashyitsi bazanwa no kumva no kureba imikino myiza y’umupira w’amaguru. Abafana baturutse hanze y'igihugu bagenda bakundira u Rwanda, bigatuma hari inyungu mu bijyanye n'ubukerarugendo.
Ibikorwa by'ubucuruzi: Amakipe atandukanye yo mu Rwanda akoreshwa mu buryo bwo gukurura abafana no gushyigikira ubucuruzi. Kugeza ubu, amwe mu makipe arimo Rayon Sports n'APR FC afite abaterankunga bakomeye, ndetse buri mukino bakina ukaba ufite uruhare mu kuzamura ibikorwa by'ubucuruzi no guteza imbere umupira.