Rwanda Basketball League
Shampiyona ya Basketball y'u Rwanda ( RBL ) (yahoze yitwa shampiyona y'igihugu ya Basketball y'u Rwanda ) niyo shampiyona ikomeye ya Basketball y'umwuga mu Rwanda . Ubusanzwe shampiyona yayitangira mu Gushyingo kugeza muri Nzeri. Abatsinze shampiyona ya NBL batsindira imikinoyo guhatanira itike ya Basketball Africa League (BAL).
Shampiyona ubigizwe n'amakipe 10, menshi muriyo akaba aturuka mmurwa mukuru w'igihugu wa Kigali . Shampiyona ya RBL ubu ni APR, ikaba ariyo kipe ifite ibihembo byinshi muri shampiyona imaze gutwara ibikombe 16. Andi makipe azwi ni REG na Patriots, bahanganye nabo, bamaze imyaka myinshi bakomeye.
Kuva mumwaka w'imikino wa 2021-22, FERWABA inategura ishami rya 2 rya RBL ahamakipe abiri yanyuma muri RBL ariyo amanuka. [1]
Amateka
[Hindura | hindura inkomoko]Umukino wa Basketball watangijwe mu Rwanda muwi 1930 n'abapadiri Gatolika, bigishaga uyu mukino bwambere mumashuri yisumbuye mu Ntara y'Amajyepfo . Mumyaka yakurikiyeho, umubare w'uyu mukino wariyongereye ukw' igisirikare n'ibigo bimwe na bimwe bya leta byashinze amakipe ya Basketball. Muwi 1974, ishyirahamwe ry'igihugu rya Basketball FERWABA ryashinzwe. Nyuma y'imyaka itatu, muwi 1977, hashinzwe shampiyona yambere y'igihugu. [2]
Jenoside yo mu Rwanda yomuwi 1994 yasubije inyuma siporo, kuko abakinnyi b'Abatutsi, abarebaga n'abayobozi bapfuye ndetse n'ibikorwa remezo by'ingenzi byarasenyutse. [2]
Mumyaka yaza 2000, APR yari ikipe ikomeye mu Rwanda kandi yitabiriye igikombe cya FIBA Africa Clubs Champions Cup inshuro eshatu. Umusaruro mwiza yakuyemo numudari wa bronze muri 2009.
Kuva muri 2011 kugeza 2015, Espoir BBC yegukanye ibikombe bine by'igihugu bikurikirana. Kuva icyo gihe, amakipe abiri mashya REG (yafitwe na Rwanda Energy Group ) na Patriots yinjiye muri shampiyona. Ayo makipe yombi yahanganye kandi yakinnye mumikino ya nyuma mugihe cy'imyaka myinshi.
Mumyaka yaza 2020, shampiyona ya Basketball Africa League (BAL) yatangijwe - imikino ya mbere yakinwe na BK Arena i Kigali. Patriots yarangije kumwanya wakane mumwaka wa mbere washampiyona wa 2021. Shampiyona yahinduye izina yitwa Rwanda Basketball League (RBL) mu 2023. FERWABA yatangije amarushanwa abiri mashya, igikombe cy'u Rwanda n'igikombe cya Rwanda Super Cup, mumwaka wa 2024. [3]
Ahantu habera
[Hindura | hindura inkomoko]Imikino ya shampiyona mugihembwe gisanzwe ikunze kubera mucyumba cyomu nzucya Lycée de Kigali, gishobora kwakira abantu 1.500, nyuma y’uko cyavuguruwe na FERWABA na NBA Africa muri 2023. [4] Indi mikino ikinirwa mucyumba cyo munzu cya Kaminuza ya Kepler . Imikino ya Playoffs ikunze kubera muri BK Arena ifite imyanya 10.000 (yahoze yitwa Kigali Arena), yafunguwe muri 2019. [5] Indi salle ikoreshwa ni Petit Arena, iherutse kuvugururwa kugira ngo ijyemo abantu 1.500.
Amakipe ariho ubu
[Hindura | hindura inkomoko]Amakipe yo mu 2025
[Hindura | hindura inkomoko]Amakipe akurikira azakina muri shampiyona ya BAL ya 2025 :
| Ikipe | Umujyi | Yashinzwe | Yinjiye |
|---|---|---|---|
| APR | Kigali | 1993 | |
| Umuriro w'Isi wa Azomco | Bugesera | 2022 | 2025 |
| Espoir | Kigali | 2003 | |
| Umuriro | |||
| Abakunda igihugu | 2014 | ||
| Kepler | 2022 | 2024 | |
| REG | 2016 | ||
| Orion BBC | 2022 | 2023 | |
| Ingwe | 2019 | ||
| UGB | 1998 | ||
Inkomoko: [6]
Amakipe yahozeho
[Hindura | hindura inkomoko]| Ikipe | Umujyi | Yashinzwe | Igihembwe gishize |
|---|---|---|---|
| 30 Plus | Kigali ( Kimisagara ) | 2006 | 2021 |
| Igisekuru cyahumetswe | Kigali | 2022 | 2024 |
| IPRC-Huye | Huye | ||
| IPRC-Kigali | Kigali | ||
| IPRC-Musanze | Ruhengeri, Musanze | ||
| Kigali Titans | Kigali | 2021 | 2024 |
| Rusizi | Rusizi | ||
| Rasa Inyenyeri | Kigali | ||
| Kaminuza y'u Rwanda | Huye | ||
| Kaminuza y'u Rwanda – CHMS | Kigali |
[nb 1]
Abakinnyi batsinze
[Hindura | hindura inkomoko]Urutonde rw'abakinnyi bose bakomeye mwikipe y'igihugu y'u Rwanda banditseho kobazatwara igikombe cya shampiyona y'icyiciro cyambere: [7]
Imikino ya nyuma (2007–ubu)
[Hindura | hindura inkomoko]Urutonde rw'imikino yanyuma ya shampiyona y'imikino yanyuma, cyangwa niba bidahuye n'urutonde rwanyuma rw'imikino y'umwaka wimikino.
| Season | Champions | Runners-up | Finals score | Ref. |
|---|---|---|---|---|
| 2007 | Marines | CSK | ||
| 2007–08 | APR | Marines | ||
| 2008–09 | APR | |||
| 2009–10 | Kigali Basketball Club | APR | N/A | |
| 2010–11 | Kigali Basketball Club | |||
| 2011–12 | Espoir (1) | KBC | 3–1 |
[9] |
| 2012–13 | Espoir (2) | APR | 3–0 |
|
| 2013–14 | Espoir (3) | APR | N/A | |
| 2014–15 | Espoir (4) | Patriots | 3–1 |
[10] |
| 2015–16 | Patriots (1) | Espoir | N/A | |
| 2016–17 | Patriots (2) | REG | 3–1 |
[11] |
| 2017–18 | Patriots (2) | REG | 3–2 |
[12] |
| 2018–19 | Patriots (3) | REG | 4–3 |
[13] |
| 2019–20 | Patriots (4) | REG | 76–61 |
[14] |
| 2020–21 | REG (1) | Patriots | 2–0 |
[15] |
| 2021–22 | REG (2) | Patriots | 3–2 |
[16] |
| 2023 | APR (14) | REG | 4–0 | [17] |
| 2024 | APR (15) | Patriots | 4–2 |
[18] |
| 2025 | APR (16) | REG | 4–2 |
[19] |
Igitaramo cyakozwe n'ikipe
[Hindura | hindura inkomoko]| Ikipe | Intsinzi | Aba kabiri | Ibihe by'umwaka byatsinzwe | Ababaye aba kabiri mu bihembwe by'umwaka |
|---|---|---|---|---|
| APR | 16 |
2 | 1995, 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2005, 2006, 2008, 2009, 2023, 2024, 2025 | 2013, 2014 |
| Espoir | 5 |
1 |
2004, 2012, 2013, 2014, 2015 | 2016 |
| Abakunda igihugu | 4 |
4 |
2016, 2018, 2019, 2020 | 2017, 2021, 2022, 2024 |
| REG | 3 |
5 | 2017, 2021, 2022 | 2017, 2018, 2019, 2020, 2023, 2025 |
| Ikipe ya Basketball ya Kigali | 2 |
1 | 2010, 2011 | 2012 |
| Abasirikare ba Marines | 1 |
1 | 2007 | 2008 |
Ibihembo by'umuntu ku giti cye
[Hindura | hindura inkomoko]Umukinnyi w'agaciro kurusha abandi
[Hindura | hindura inkomoko]Nyuma yaburi mwaka w'imikino wa RBL, umukinnyi umwe ahabwa umwanya w'umukinnyi w'agaciro kurusha abandi mw' irushanwa. Olivier Shyaka niwe mukinnyi wenyine watsindiye nibura ibihembo bibiri bya MVP. Kuvamu mwaka w'imikino wa 2023, RBL ifite igihembo cy'umukinnyi witwaye neza mumwaka w'imikino usanzwe, ndetse n'ikindi gitandukanye cy'umukinnyi witwaye neza mumikino yanyuma y'imikino.
| Igihembwe | Umukinnyi | Ikipe | Ref. |
|---|---|---|---|
| Umukinnyi w'icyamamare mu gihembwe cy'imikino | |||
| 2012 | Aristide Mugabe | Espoir | [20] |
| 2013 | Bienvenu Ngandu | Espoir (2) | [9] |
| 2014 | Mike Buzangu | Cercle Sportif de Kigali | [20] |
| 2015 | Olivier Shyaka | Espoir (3) | [10] |
| 2016 | Kubwimana Kazingufu Ali | Abakunda igihugu | [21] |
| 2017 | Kami Kabange | REG | [11] |
| 2018 | Sedar Sagamba | Abakunda igihugu (2) | |
| 2019 | Dieudonné Ndizeye | Abakunda igihugu (3) | [22] |
| 2021 | Olivier Shyaka (2) | REG (2) | [15] |
| 2022 | Axel Mpoyo | REG (3) | [23] |
| MVP isanzwe mu gihembwe cy'imikino | |||
| 2023 | Olivier Turatsinze | Espoir (4) | [24] |
| 2024 | Tchad Yorodaniya | Kepler | [25] |
Umukinnyi w’indashyikirwa mu mikino ya Playoffs
[Hindura | hindura inkomoko]Kuva muri 2023, shampiyona itanga igihembo kumukinnyi witwaye neza mumikino yanyuma y’imikino.
| Igihembwe | Umukinnyi | Ikipe | Ref. |
|---|---|---|---|
| 2023 | Jean Jacques Nshobozwabyosenumukiza | APR | [26] |
| 2024 | Yesaya Miller | [18] | |
| 2025 | Youssou Ndoye | [19] |
Umukinnyi w'Umwaka mu Myugariro
[Hindura | hindura inkomoko]| Igihembwe | Umukinnyi | Ikipe | Ref. |
|---|---|---|---|
| 2023 | Frank Kamdoh | UGB | [27] |
| 2024 | Pitchou Kambuy Manga | REG | [25] |
Umukinnyi wateye imbere cyane
[Hindura | hindura inkomoko]| Igihembwe | Umukinnyi | Ikipe | Ref. |
|---|---|---|---|
| 2024 | Fabrice "Musinza" Muhoza | Espoir | [25] |
Ikipe y'Umwaka
[Hindura | hindura inkomoko]Abakinnyi banditse munyuguti zitukura batorewe kuba umukinnyi w'agaciro kurusha abandi muri uyumwaka w'imikino.
| Igihembwe | Abakinnyi | Umutoza w'Umwaka | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| PG | SG | SF | PF | C | ||
| 2014–15 [10] | Aristide Mugabe (Espoir) | Mike Buzangu (KBC) | Lionnel Hakizimana (Espoir) | Olivier Shyaka (Espoir) | Bienvenue Ngandu (Espoir) | |
| 2016–17 | Aristide Mugabe (Abakunda igihugu) | Benjamin Mukengerwa (REG) | Dieudonné Ndizeye ( iPRC-Kigali ) | Olivier Shyaka (Espoir) | Kami Kabange (REG) | |
| 2019–20 [22] | Guibert Nijimbere (REG) | Wilson Nshobora (REG) | Dieudonné Ndizeye (Patriots) | Bienvenu Niyonsaba (APR) | Kasongo muto (Patriots) | Henry Mwinuka (REG) |
| 2020–21 [15] | Umukozi wa Adonis (REG) | Engelbert Beleck Bell (Abakunda igihugu) | Dieudonné Ndizeye (Patriots) | Olivier Shyaka (UMUYOBOZI W'ISHURI) | Tom Wamukota (Patriots) | Henry Mwinuka (REG) |
| 2021–22 [23] | Umukozi wa Adonis (REG) | Kenny Gasana (Abakunda igihugu) | Steven Hagumintwari (Abakunda igihugu) | Axel Mpoyo (REG) | Pitchou Kambuy Manga (REG) | Henry Mwinuka (REG) |
| 2023 | Ntibyatangajwe | Maz Trakh (APR) [27] | ||||
| 2024 | Henry Mwinuka (Abakunda igihugu) [25] | |||||
| 2025 [19] | James Mayes ( APR) | |||||
Mu marushanwa ya Afurika
[Hindura | hindura inkomoko]Buri mwaka, abakinnyi batwaye igikombe cya NBL bashyirwaga mumarushanwa yo guhatanira itike ya FIBA Africa Basketball League, irushanwa ryambere muri Afurika. Kuva muri 2020, iyi shampiyona yasimbuwe na Basketball Africa League (BAL). Urutonde rukurikira rugaragaza amakipe yomu Rwanda yakinnye irushanwa rikomeye:
| Ikipe | Ubwitabire | Ibihe by'umwaka | Ibisubizo byiza cyane |
|---|---|---|---|
| APR | 4 | 2007, 2008, 2009, 2024 | Umwanya wa 3 ( 2009 ) |
| REG | 2 | 2022, 2023 | Imikino ya kimwe cya kane ( 2022 ) |
| Abakunda igihugu | 1 | 2021 | Umwanya wa kane ( 2021 ) |
Muri shampiyona y'umupira w'amaguru muri Afurika
[Hindura | hindura inkomoko]Kuva mumwaka w'imikino wa 2023, abakinnyi batwaye igikombe cya RBL bemerewe kwinjira muri BAL, kuko irushanwa ryabagennye nk'isoko ryagenwe.
| Igihembwe | Uhagarariye | Umuhanda ugana BAL | Irushanwa nyamukuru | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ibisubizo | Abafite Impamyabushobozi | Ibisubizo | |||||||
| 2021 | Abakunda igihugu | 9 | 0 | Inyandikorugero:Ya | 3 | 3 | Umwanya wa kane | ||
| 2022 | colspan=3 data-sort-value="" style="background: #ececec; color: #2C2C2C; vertical-align: middle; text-align: center; " class="table-na" | Qualified directly|Inyandikorugero:Ya | 4 | 2 | Imikino ya kimwe cya kane | |||||
| 2023 | colspan=3 data-sort-value="" style="background: #ececec; color: #2C2C2C; vertical-align: middle; text-align: center; " class="table-na" | Qualified directly|Inyandikorugero:Ya | 3 | 3 | Imikino ya kimwe cya kane | |||||
| 2024 | APR |colspan=3 data-sort-value="" style="background: #ececec; color: #2C2C2C; vertical-align: middle; text-align: center; " class="table-na" | Qualified directly|Inyandikorugero:Ya | 2 | 4 | Urugendo rw'inama | |||||
| 2025 | APR |colspan=3 data-sort-value="" style="background: #ececec; color: #2C2C2C; vertical-align: middle; text-align: center; " class="table-na" | Qualified directly|Inyandikorugero:Ya | 6 | 4 | Umuringa | |||||
| Igiteranyo | 9 | 0 | 18 | 16 | |||||
Reba kandi
[Hindura | hindura inkomoko]- Shampiyona y'umukino wa Basketball mu Rwanda Icyiciro cya 2
- Igikombe cya Basketball cy'u Rwanda
- Igikombe cy'Intwari (Rwanda)
- FERWABA
Inyandiko
[Hindura | hindura inkomoko]Amareferensi
[Hindura | hindura inkomoko]- ↑ "Basketball: Ferwaba releases draw for second division league". The New Times | Rwanda (in Icyongereza). 29 March 2022. Retrieved 11 April 2022.
- 1 2 "About Ferwaba – Rwanda Basketball Federation" (in American English). Retrieved 2022-10-02.
- ↑ Sikubwabo, Damas (2023-12-17). "2024 basketball league set for February 9". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-12-19.
- ↑ Sikubwabo, Damas (2023-02-09). "What revamped Lycee de Kigali gymnasium means for the school, Rwandan basketball". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2024-08-04.
- ↑ "10k-cap. Kigali Arena ready to open in Rwanda". 2 August 2019. Retrieved 28 September 2019.
- ↑ "Rwandan Basketball (Men) Teams". AfroBasket. Retrieved 20 May 2020.
- ↑ Sikubwabo, Damas (2023-08-21). "Basketball: A look at the teams competing in playoffs". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-09-10.
- ↑ "KBC crowned Champions". The New Times | Rwanda (in Icyongereza). 2010-09-27. Retrieved 22 May 2021.
- 1 2 Kamasa, Peter (2013-11-17). "Espoir's Ngangu named MVP". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-04-09.
- 1 2 3 Bishumba, Richard (2015-08-10). "Espoir retain Hoops Play-offs title". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-04-09.
- 1 2 Bishumba, Richard (2017-07-30). "Patriots beat REG to win hoops playoff finals". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-04-09.
- ↑ Sikubwabo, Damas (2018-05-05). "Patriots crowned basketball league champions". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-04-09.
- ↑ "Les Patriots sacrés champions du Rwanda après avoir battu le REG BBC dans un Game 7 palpitant". NEWS BASKET BEAFRIKA (in Igifaransa). Retrieved 2024-02-05.
- ↑ Demba, Varore (2020-10-25). "Basket : Patriots champion du Rwanda". Sport News Africa (in Igifaransa). Archived from the original on 2021-05-22. Retrieved 22 May 2021.
- 1 2 3 "Basketball: REG crowned national league champions". The New Times | Rwanda (in Icyongereza). 31 October 2021. Retrieved 31 October 2021.
- ↑ Sikubwabo, Damas (2022-09-19). "REG retain championship after Patriots win". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2022-09-19.
- ↑ Sikubwabo, Damas (2023-09-09). "PHOTOS: Basketball: APR clinch first championship in 14 years". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-09-10.
- 1 2 Sikubwabo, Damas (2024-09-23). "PHOTOS: APR see off Patriots in Game 6, win record 15th championship". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2024-09-23.
- 1 2 3 Sikubwabo, Damas (2025-07-12). "APR see off REG in Game 5, win record 16th championship". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2025-07-14.
- 1 2 "Buzangu named hoops league 2014 MVP". The New Times (in Icyongereza). 2014-09-14. Retrieved 2022-08-20.
- ↑ Asiimwe, Geoffrey (2016-07-16). "Meet Kubwimana, the 2015-16 MVP primed for stardom". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-04-09.
- 1 2 "PHOTOS: Ndizeye named MVP". The New Times | Rwanda. November 2, 2019.
- 1 2 Sikubwabo, Damas (2022-09-24). "Photos: Basketball: Axel Mpoyo named MVP as league winds up". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2022-10-02.
- ↑ "ferwabaRW/status/1700472177521263036". X (formerly Twitter) (in Icyongereza). Retrieved 2023-10-29.
- 1 2 3 4 Munyeshuri, Evode (2024-09-23). "APR's Isaiah Jaleel Miller Named 2024 RBL Playoffs MVP. | Ground Sports Ground Sports |" (in American English). Retrieved 2024-09-26.
- ↑ Sikubwabo, Damas (9 September 2023). "Nshobozwa, Trakh lead 2023 basketball league individual awards". The New Times.
- 1 2 Sikubwabo, Damas (2023-09-09). "Nshobozwa, Trakh lead 2023 basketball league individual awards". The New Times (in Icyongereza). Retrieved 2024-09-26.
Amasano yo hanze
[Hindura | hindura inkomoko]- U Rwanda kuri AfroBasket.com