Pishon

Igice cy'uruhererekane kuri

Bibiliya

Amategeko n'ibitabo

Tanakh

Torah

Nevi'im

Ketuvim

Isezerano rya Kera (Iteka rya Kera)

Isezerano Rishya (Iteka rya Kera)

Deuterokanoni

Antilegomena

Ibice n'imirongo

Apocrypha

Abayahudi

Iteka rya Kera

NT

Ubwanditsi n'iterambere

Ubwanditsi

Amatariki

Amategeko y'Igiheburayo

Amategeko y'Isezerano rya Kera

Amategeko y'Isezerano Rishya

Imiterere ya Torah

Ubwanditsi bwa Mose

Inzandiko za Pawulo

Inzandiko za Petrine

Ibitabo bya Yohananine

Ubuhinduzi n'inyandiko

Imizingo yo mu Nyanja y'Umunyu

Umwandiko wa Masoreti

Pentateuch y'Abasamariya

Targumim

Septuagint

Peshitta

Vetus Latina

Vulgate

Bibiliya ya Gothic

Bibiliya ya Luther

Bibiliya y'Icyongereza

ukurikije ururimi

Inyigo za Bibiliya

Ubucukumbuzi bw'ibyataburuwe mu matongo

Ibikoresho by'ubucukumbuzi bw'ibyataburuwe mu matongo

Ibikoresho by'ubucukumbuzi bw'ibyataburuwe mu matongo

Ibitabo by'ubucukumbuzi bw'ibyataburuwe mu matongo

Ibitabo by'amateka

Uburyo bwo guhuza imbere

Abantu

Ahantu

Amazina

Biblia Hebraica Stuttgartensia

Septuagint ya Rahlfs

Testamente ya Novum Graece

Igitekerezo cy'inyandiko

Ikibazo cya synoptic

Ibyiciro by'inyandiko za NT

Isesengura rya Bibiliya

Amateka

Inyandiko

Inkomoko

Ifishi

Gusubiramo

Canonical

Ubusobanuro

Hermeneutics

Pesher

Midrash

Pardes

Ubusobanuro bw'ikigereranyo

Uburyo bw'amateka-ikibonezamvugo

Ihumekero

Ubuvanganzo

InzogaInyigisho y'ubugambanyi

Amahame

Igihano cy'urupfu

Ubutinganyi

Urwenya

Ubusambanyi

Muhammad

Ubuhanuzi

Gufata ku ngufuInzoka

IgitsinaUbucakaraIhohoterwa

Intambara

Abagore

Imyumvire

Gnostic

Isilamu

Korani

Kutagira amakosa

Kudakosa

Inegurwa rya Bibiliya

Ububasha bwa Bibiliya

Incamake y'ingingo zijyanye na Bibiliya

Urubuga rwa Bibiliya

Pishon (Igiheburayo: פִּישׁוֹן Pīšōn; Ikigereki Koine: Φισών Phisṓn) ni umwe mu nzuzi enye (hamwe na Hiddekel (Tigiri), Perath (Efurate) na Gihoni) zavuzwe mu gitabo cya Bibiliya cy'Intangiriro. Muri icyo gice, uruzi rutemba ruva muri Edeni ruvomera ubusitani bwa Edeni kandi kuva aho rugabanyamo imigezi ine yitwa imigezi. Pishon isobanurwa ko izengurutse "igihugu cyose cya Havila ahari zahabu; bdeliyumu n'ibuye rya onigisi." [2]

Indangamuntu

Bitandukanye na Tigiri na Efurate, Pishon ntabwo yigeze iboneka neza. Bivugwa muri make hamwe na Tigiri mu Bwenge bwa Siraki (24: 25/35), ariko iyi nyandiko ntigaragaza urumuri aho uruzi ruherereye. Umuhanga mu by'amateka y'Abayahudi n'Abaroma Flavius ​​Josephus, mu ntangiriro ya kera ya kera y'Abayahudi (mu kinyejana cya mbere nyuma ya Yesu) yerekanye Pishoni n'Agatsiko. [1] Umwarimu w’Abafaransa wo mu kinyejana cya 5 Rashi yabigaragaje na Nili.

Bamwe mu bahanga bo mu gihe cya none nka Antoine Augustin Calmet (1672–1757) n'abandi bantu bakurikiyeho nka Ernst Friedrich Karl Rosenmüller (1768–1835), na Carl Friedrich Keil (1807–1888), bizeraga ko uruzi rwakomokagaho [Edeni] rwari akarere k'amasoko: "Pishoni na Gihoni byari imigezi yo mu misozi. Iya mbere ishobora kuba yari Phasis cyangwa Araxes, naho iya nyuma ikaba Oxus."[1]

Ikarita yerekana Wadi al-Batin na Wadi al-Rummah

James A. Sauer, wahoze ari umuyobozi w’Ingoro Ndangamurage ya Semitic ya Harvard, yavuze ashingiye ku bumenyi bw’isi n’amateka ko Pishon yerekezaga ku cyahoze ari Wadi al-Batin, umuyoboro w’amazi w’amazi usanzwe uturuka mu misozi ya Hijaz hafi ya Medina, ugana mu majyaruguru y’uburasirazuba ugana muri Koweti. [1] Akoresheje amafoto ya satelite, Farouk El-Baz wo muri Kaminuza ya Boston yakurikiranye umuyoboro w’amazi uturutse muri Koweti ugana kuri Wadi al-Batin n’umuyoboro wa Wadi al-Rummah uturuka hafi ya Medina kuri Jibāl al Abyaḑ. [2]

David Rohl yavuze ko Pishoni ari Uizhun, [agace gakenewe] gashyira Havila mu majyaruguru y'uburasirazuba bwa Mezopotamiya. Uizhun izwi muri ako gace nk'uruzi rwa Zahabu. Izamuka hafi y'umugezi wa stratovolcano Sahand, inyura hagati y'ibirombe bya zahabu bya kera n'imirongo ya lapis lazuli mbere yo kugaburira inyanja ya Kaspiyani. Uwo mutungo kamere uhuye n'uwo mu gihugu cya Havila mu Itangiriro.[1]

Dan'el Kahn wo muri Kaminuza ya Haifa yavuze ko izina Pishon rishobora kuba ryaraturutse ku ijambo ryo mu Misiri pA-Shen, risobanura inyanja. Ikarita y'Isi ya Babiloni yita inyanja "uruzi rusharira".[1]

• 
  Mose uhagarariye Pishoni wo mu Itorero rya Theodorias (Qasr Libiya) ahagana mu 539 nyuma ya Yesu
• 
  IIbitabo by'Abayahudi bya Zahabu byanditswe n'umuhanzi wa none Filippo Biagioli, byeguriwe uruzi rwa Pishon[1]

Itangiriro 2:10

Itangiriro 2:11

Yozefu, Flavius. "Ibya kera by'Abayahudi - Igitabo cya I". Igice cya 1.3. Kandi Phison, yerekana imbaga y'abantu, biruka mu Buhinde, isohoka mu nyanja, kandi ni ku Bagereki bitwaga Ganges. Uruzi rwa Efurate narwo, kimwe na Tigris, rumanuka mu Nyanja Itukura.

Impyisi, Shaul. "Inzuzi enye ziva muri Edeni ziri he?". Chabad.org. Byakuwe ku ya 2 Kamena 2018.

Duncan, George S. (Ukwakira 1929) "Aho Umuntu Yavukiye" The Scientific Monthly 29 (4): pp. 359–362, p. 360.

James A. Sauer, "Uruzi Rurakama," Biblical Archaeology Review, Vol. 22, No. 4, Nyakanga/Kanama 1996, pp. 52–54, 57, 64

Farouk El-Baz, "Uruzi ruri mu butayu", Discover, Nyakanga 1993.

Sandys, Edwin. "Bibiliya ya Musenyeri". studybible.info. Byakuwe ku ya 5 Gicurasi 2020.

Dan'el Kahn, igitekerezo kuri Academia.edu, cyashyizwe ahagaragara Kanama 2024

Ancillotti, Sofia. "Libri d'Oro Ebraici".