Mae Brown
Mae Brown (1935–1973) yari umugore wa kabiri w'utabona kandi utumva ndetse akaba umuntu wa mbere w’Umunyakanada utabona kandi utumva wabashije kubona impamyabumenyi ya kaminuza. Yarangije muri kaminuza ya Toronto Scarborough mu 1972.[1]
Ubuzima bwo hambere
[Hindura | hindura inkomoko]Brown yavukiye ahitwa Thunder Bay mu 1935. Ubumuga bwe bwo kubona no kumva bwakomeje gukomera mu buto bwe; mu mashuri yisumbuye, uburebure bwe bwari bwagabanutse ku buryo atashoboraga gusoma ku kibaho cy’umwarimu, maze ahagarika amashuri. Operasiyo yakorewe Brown akiri mu kigero cy’ubwana bwo hejuru yo gukuramo udusabo two mu bwonko yatumye atsindwa burundu no kumva.
Brown yiyandikishije mu kigo cy’igihugu cy’abatabona cya Kanada, aho yahawe amahugurwa ku buryo bwo gutumanaho nka Braille, ndetse n’uburyo bwo kubona akazi. [2] CNIB kandi yatanze umwarimu wa Brown kugira ngo amufashe kurangiza amashuri yisumbuye. Iyo Brown yiyandikishije muri University of Toronto, CNIB yashakishije umusemuzi wamufashaga, Joan Mactavish, hamwe n’itsinda ry’abagiraneza 35 ryahinduraga ibitabo bya Brown mu nyuguti za Braille. Mactavish yahinduraga amasomo n’ibizamini bya Brown akoresheje uburyo bwo gukoresha intoki mu kwandika inyuguti (finger-spelling) mu ntoki za Brown. Brown yashoboraga gutanga ibisubizo bye mu magambo. Bimwe mu bizamini byafataga iminsi myinshi kurangiza ukoresheje ubu buryo, kandi impamyabumenyi ya Brown mu mateka na psychology yaje kuyibona nyuma y’imyaka 5.[3]
Umwuga
[Hindura | hindura inkomoko]Nyuma yo kurangiza amashuri, Brown yagarutse mu kazi muri CNIB, ahinduka umuyobozi w’ibyerekeye abantu batabona kandi batumva, kandi ashyiraho imiyoboro n’imirimo y’ubufasha ku bantu batabona kandi batumva muri Canada. [4] Ibi byari birimo amatsinda y’imibereho, ibitabo n’ibinyamakuru, ndetse no kugerageza ibikoresho by’ikoranabuhanga.
Urupfu
[Hindura | hindura inkomoko]Brown yitabye Imana byihutirwa mu 1973 bitewe na undi tusabo two mu bwonko. Isuzuma ry’ubugenzuzi bw’umubiri (autopsy) ryagaragaje ko twasabo twose two mu mubiri we twatewe na neurofibromatose. Umwarimu we w’ishuri rya kaminuza, Joan Mactavish, yakomeje gushyira mu bikorwa ibitekerezo bya Brown byo gufasha abantu batabona kandi batumva nyuma y’urupfu rwa Brown. [4]
Ibihembo no kumenyekana
[Hindura | hindura inkomoko]Mu mwaka wa 2002, akazi k’ubufatanye ka Brown na Mactavish kaheshejwe icyubahiro binyuze mu gushyirwa muri Terry Fox Hall of Fame.
Reba
[Hindura | hindura inkomoko]- ↑ "A gold braille watch helps keep a legacy alive". Toronto Metropolitan University (in Icyongereza). Archived from the original on 2024-05-30. Retrieved 2024-05-23.
- ↑ "Our History | DBCS". deafblindservices.ca. Retrieved 2024-05-23.
- ↑ Easton, Megan. "Bravo, Miss Brown!". U of T Magazine (Summer 2002).
- ↑ 4.0 4.1 Cignelli, Franco (2019-11-04). "Mae Brown, A World Without Sight and Sound". Canadian Helen Keller Centre (in Canadian English). Retrieved 2024-05-23.