Itangazo ku burenganzira bw'abafite ubumuga
Itangazo ryerekeye uburenganzira bw’abafite ubumuga ni itangazo ry’uburenganzira bwa muntu ry’Inteko rusange y’umuryango w’abibumbye, ryakozwe ku ya 9 Ukuboza 1975. Ni icyemezo cya 3447 cyafashwe n’Inteko.
Nkicyemezo cyInteko, ntabwo igomba kubahiriza ibihugu bigize uyu muryango, ariko ikora urwego rushobora gushirwaho hagamijwe amategeko mpuzamahanga n’imbere mu gihugu.
Igizwe nintangiriro ndende, n'amatangazo cumi na atatu ateza imbere cyane uburenganzira bwabafite ubumuga
Mu 2007 hemejwe amasezerano y’uburenganzira bw’abafite ubumuga[1].
Amatangazo
[Hindura | hindura inkomoko]Itangazo ritangaza amatangazo cumi n'atatu atandukanye:
1.Igisobanuro cyijambo "umuntu wamugaye" nk "" umuntu uwo ari we wese udashobora kwishingira wenyine wenyine, byuzuye cyangwa igice, ibikenerwa mubuzima busanzwe bwumuntu cyangwa / cyangwa imibereho, biturutse kubura, haba mubyavutse cyangwa atari, mubushobozi bwe bwumubiri cyangwa ubwenge ".
2.Kwemeza ko ubwo burenganzira bukoreshwa ku bamugaye bose "nta na kimwe kidasanzwe kandi nta tandukanyirizo cyangwa ivangura rishingiye ku bwoko, ibara, igitsina, ururimi, idini, politiki cyangwa ibindi bitekerezo, inkomoko y'igihugu cyangwa imibereho, imiterere y'ubutunzi, ivuka cyangwa ikindi kibazo icyo ari cyo cyose kireba abamugaye ubwe cyangwa umuryango we".
3.Uburenganzira bwo kubaha agaciro ka muntu.
4.Uburenganzira ku burenganzira mbonezamubano na politiki nkabandi bantu.
5.Uburenganzira ku ngamba zagenewe gushoboza kwigira.
6.Uburenganzira bwo kuvurwa, imitekerereze n'imikorere nkuko bikenewe.
7.Uburenganzira ku bukungu n'imibereho myiza y'abaturage, harimo n'uburenganzira ku murimo.
8.Uburenganzira bwo gusuzuma ibikenewe mu byiciro byose byubukungu n’imibereho.
9.Uburenganzira bwo kubana nimiryango yabo cyangwa nababyeyi barera no kwitabira ibikorwa byose byimibereho, guhanga cyangwa kwidagadura.
10.Uburenganzira bwo gukingirwa gukoreshwa, ivangura, no guhohoterwa.
11.Uburenganzira bwo gufashwa n'amategeko.
12.Uburenganzira bwo kugisha inama amashyirahamwe yabamugaye kubibazo bireba.
13.Uburenganzira bwo kumenyeshwa byimazeyo uburenganzira bwatangajwe mu Itangazo[2].
- ↑ https://www.un.org/disabilities/convention/conventionfull.shtml Inyandikorugero:Webarchive Convention on the Rights of Persons with Disabilities
- ↑ http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/RightsOfDisabledPersons.aspx