Bola Tinubu
Bola Tinubu | |
|---|---|
Bola Tinubu | |
| Igihe yavukiye | 29 Werurwe 1952 Lagos, Nijeriya |
| Ubwenegihugu | Umunyanijeriya |
| Kaminuza yizemo | Chicago State University |
| Umwuga | Umucungamari, umunyapolitiki |
| Azwiho | Guverineri wa Leta ya Lagos (1999–2007) |
| Umwanya | Perezida wa Nijeriya |
| Manda | Kuva ku ya 29 Gicurasi 2023 |
| Uwo yasimbuye | Muhammadu Buhari |
| Ishyaka rya politiki | All Progressives Congress (APC) |
| Uwo bashakanye | Oluremi Tinubu |
| Abana | 6 |
Bola Ahmed Adekunle Tinubu (yavutse ku ya 29 Werurwe 1952 i Lagos) ni umunyapolitiki wa Nijeriya, Perezida wa 16 w'icyo gihugu kuva ku ya 29 Gicurasi 2023. Mbere yaho, yabaye senateri wa Lagos y'Iburengerazuba mu gihe cya Repubulika ya Gatatu (1992–1993), hanyuma aba Guverineri wa Leta ya Lagos kuva mu 1999 kugeza mu 2007. Nyuma y'amashuri y'icungamari muri Leta Zunze Ubumwe z’Amerika, yakoreye ibigo bikomeye birimo Mobil, mbere yo kwinjira muri politiki. Yahungiye mu mahanga ku butegetsi bwa gisirikare bwa Sani Abacha, aharanira kugaruka kwa demokarasi. Nyuma yo kuva ku mwanya wa guverineri, yagize uruhare rukomeye mu ishingwa ry'ishyaka rya All Progressives Congress (APC) mu 2013, maze atsinda amatora ya perezida ya 2023. Ku butegetsi bwe, yakuyeho inkunga leta yatangaga ku bikomoka kuri peteroli kandi avugurura cyane politiki y'ubukungu, ariko ahura n'ibirego byinshi bya ruswa n'impaka ku byavuye mu matora.
Ubuzima bwe bwa mbere n'amashuri
[Hindura | hindura inkomoko]Tinubu yavukiye i Lagos mu muryango w'Abayisilamu b'ubwoko bw'Abayoruba [1][2]. Ni umuhungu wa Abibatu Mogaji, wari Ìyál'ọ́jà (umuyobozi w'abacuruzikazi) wa Lagos. Amasoko yizewe yemeza ko yavutse mu 1952 [3], nubwo abatavuga rumwe na we bavuga ko akuze kurushaho, kandi amasoko amwe akagaragaza ko imyaka ye itigeze yemezwa neza [4][5].
Yize mu ishuri ribanza rya St. John's i Aroloya, muri Lagos, hanyuma muri Children Home School i Ibadan [6]. Mu 1975, yagiye muri Leta Zunze Ubumwe z'Amerika, yiga muri Richard J. Daley College i Chicago hanyuma muri Chicago State University, aho yize icungamari n'imicungire. Yakoze imirimo itandukanye, nko koza amasahani, kurinda nijoro no gutwara tagisi, kugira ngo abone amafaranga y'ishuri [7]. Mu 1979, yarangije amasomo ahabwa impamyabumenyi y'icyiciro cya mbere cya kaminuza mu bucuruzi n'imiyoborere, afite amanota y'icyubahiro (summa cum laude) [8][9].
Umwuga mbere ya politiki
[Hindura | hindura inkomoko]Nyuma yo kurangiza amashuri, Tinubu yabaye umucungamari mu bigo by'Abanyamerika Arthur Andersen, Deloitte na GTE Services Corporation [10][11]. Yimukiye i Londres, aho yakoreye Mobil Oil UK, hanyuma mu myaka ya 1980 aba umuyobozi mukuru akaba n'umubitsi muri Mobil Producing Nigeria [12][13]. Yaje kureka ako kazi kugira ngo yinjire muri politiki byuzuye [14].
Intangiriro y'umwuga wa politiki
[Hindura | hindura inkomoko]Tinubu yatangiye politiki mu 1991, yinjira mu Ishyaka rya Demokarasi Gisosiyalisiti (SDP), anashyigikira kandidatire ya Moshood Abiola [15][16]. Mu 1992, yatorewe kuba senateri uhagarariye Lagos y'Iburengerazuba; muri Sena, yayoboye komisiyo ishinzwe amabanki, imari n'ingengo y'imari [17].
Nyuma y'iseswa ry'ibyavuye mu matora ya perezida yo ku ya 12 Kamena 1993, yabaye umwe mu bashinze ihuriro riharanira demokarasi rya National Democratic Coalition (NADECO), ryasabaga ko demokarasi igaruka kandi Abiola akemerwa nk'uwatsinze ayo matora [18]. Nyuma y'ifatwa ry'ubutegetsi na Jenerali Sani Abacha [19], Tinubu yafashwe kenshi, arafungwa, aterwa ubwoba, bimuhatira guhunga igihugu. Yamaze mu buhungiro kuva mu 1994 kugeza mu 1998, akomeza guharanira demokarasi ari muri NADECO, agaruka nyuma y'urupfu rwa Abacha [20].
Guverineri wa Leta ya Lagos (1999–2007)
[Hindura | hindura inkomoko]Mu matora ya 1999, yatsinze amatora y'ibanze y'ishyaka Alliance for Democracy (AD) [21], maze muri Mutarama 1999 atorerwa kuba Guverineri wa Leta ya Lagos [22]; yatangiye imirimo ku ya 29 Gicurasi 1999. Mu 2003, yongeye gutorwa, aba guverineri wenyine wa AD wongeye gutorwa mu majyepfo y'iburengerazuba bw'igihugu, mu gihe izindi ntara zose zo muri ako karere zegukanywe n'ishyaka riri ku butegetsi rya PDP [23].
Ku butegetsi bwe, yashimiwe guhangana n'umubyigano w'imodoka mu mihanda, kunoza ikusanywa ry'imyanda no kurwanya ibyaha by'ubugizi bwa nabi bukoranye ubuhanga, kandi yatangije imishinga minini y'ibikorwa remezo [24]. Yahawe ibihembo byinshi, birimo icya guverineri mwiza muri Nijeriya mu 2000 [25]. Yagiranye amakimbirane akomeye na guverinoma nkuru ya Olusegun Obasanjo, ku bijyanye n'ishyirwaho ry'inzego 37 nshya z'ibanze muri Lagos; ayo makimbirane yatumye guverinoma nkuru ifatira amafaranga yagenewe izo nzego, ariko Urukiko rw'Ikirenga ruza gutegeka ko asubizwa [26][27]. Manda ye yarangiye ku ya 29 Gicurasi 2007, asimburwa na Babatunde Fashola, wari umuyobozi w'ibiro bye [28][29].
Nubwo atari akiri guverineri, Tinubu yakomeje kugira ijambo rikomeye muri politiki ya Lagos, cyane cyane mu guhitamo abamusimbura [30]. Ni yo mpamvu akunze kwitwa « Umubyeyi wa batisimu wa Lagos » (Godfather of Lagos) [31].
Hagati ya 2007 na 2023
[Hindura | hindura inkomoko]Nyuma y'itsinzi ya PDP mu matora ya 2007, Tinubu yagize uruhare mu biganiro byo guhuza amashyaka atavuga rumwe n'ubutegetsi [32]. Muri Gashyantare 2013, yari umwe mu bashinze ishyaka rya All Progressives Congress (APC), ryavutse ku ihuzwa ry'amashyaka akomeye atavuga rumwe n'ubutegetsi [33][34].
Mu 2014, yashyigikiye kandidatire ya Muhammadu Buhari [35]; yifuzaga kuba umukandida we ku mwanya wa visi-perezida, ariko uwo mwanya uhabwa Yemi Osinbajo, inshuti ye [36]. Mu 2015, Buhari yatsinze amatora, bwa mbere perezida uri ku butegetsi muri Nijeriya atsindwa n'umukandida w'abatavuga rumwe n'ubutegetsi [37]. Tinubu yafatwaga nk'umuyobozi utemewe ku mugaragaro wa APC [38][39]; muri Gashyantare 2018, Buhari yamushinze kuyobora komite y'ubwiyunge y'iryo shyaka, kugira ngo akemure amakimbirane yari arimo [40][41].
Amatora ya 2023
[Hindura | hindura inkomoko]Ku ya 10 Mutarama 2022, Tinubu yatangaje ko aziyamamariza umwanya wa perezida [42]. Ku ya 8 Kamena 2022, yatsinze amatora y'ibanze ya APC n'amajwi 1 271, atsinda Visi-Perezida Yemi Osinbajo na Rotimi Amaechi [43][44]. Yahisemo Kashim Shettima nk'umukandida we ku mwanya wa visi-perezida.
Ku ya 1 Werurwe 2023, komisiyo y'amatora (INEC) yatangaje ko Tinubu yatsinze amatora ya perezida ku cyiciro cya mbere, n'amajwi 8 794 726 (36,6%), arusha Atiku Abubakar wa PDP (6 984 520) na Peter Obi w'Ishyaka ry'Abakozi (6 101 533) [45][46][47][48]. Ayo matora yaranzwe n'ibirego byo kugura amajwi, gutera ubwoba abatora, ibitero ku biro by'itora n'uburiganya [49][50]. Abakandida batatu bakomeye batavuga rumwe n'ubutegetsi banze ibyavuye mu matora, basaba ko asubirwamo [51][52][53].
Perezida wa Nijeriya
[Hindura | hindura inkomoko]Tinubu yarahiriye kuba Perezida wa Nijeriya ku ya 29 Gicurasi 2023 ku kibuga cya Eagle Square i Abuja, mu muhango witabiriwe n'abakuru b'ibihugu benshi [54][55]. Ku ya 9 Nyakanga 2023, yatorewe kuyobora Umuryango w'Ubukungu w'Ibihugu bya Afurika y'Iburengerazuba (CEDEAO) [56].
Amavugurura y'ubukungu
[Hindura | hindura inkomoko]Mu ijambo yavuze arahira, Tinubu yatangaje ivanwaho ry'inkunga leta yatangaga ku bikomoka kuri peteroli [57]. Ibyo byateje izamuka rikabije ry'ibiciro bya lisansi, maze ihuriro ry'abakozi (NLC) rihamagarira imyigaragambyo, nyuma iza guhagarikwa kubera ibiganiro na guverinoma [58][59]. Iyo nkunga yatwaraga leta hafi miliyari 10 z'amadolari ku mwaka, kandi ivanwaho ryayo ryashimwe na Banki y'Isi [60][61].
Ku ya 9 Kamena 2023, yahagaritse ku mirimo Godwin Emefiele, guverineri wa Banki Nkuru ya Nijeriya, wahise afatwa na polisi y'ubutasi [62][63]. Nyuma y'iminsi itanu, banki nkuru yakuyeho imbogamizi ku ivunjisha, bituma ifaranga rya naira rigera ku gaciro karyo kari hasi kurusha ibindi byose [64]. Amavugurura ye y'ubukungu, akunze kwitwa Tinubunomics, afatwa nk'akomeye kurusha ayabayeho kuva demokarasi yagaruka [65][66].
Umutekano n'ubuyobozi
[Hindura | hindura inkomoko]Ku ya 19 Kamena 2023, yagize Nuhu Ribadu Umujyanama mu by'Umutekano w'Igihugu, maze asimbuza abayobozi bakuru b'ingabo zose n'inzego z'umutekano [67][68]. Uwo munsi kandi, yasheshe inama z'ubuyobozi z'ibigo byose bya leta [69].
Mu mpera za Nzeri 2025, ubutasi bwa gisirikare bwavumbuye umugambi wo guhirika ubutegetsi bwe; abasirikare 16 barafashwe, kandi umutambagiro wa gisirikare w'umunsi w'ubwigenge wo ku ya 1 Ukwakira 2025 urasubikwa [70][71][72]. Igisirikare cyabanje guhakana ayo makuru, kivuga ko ifatwa ryabo ryari irya disipulini [73]. Ku ya 18 Ukwakira 2025, Tinubu yasimbuje abayobozi bakuru b'ingabo [74].
Mu Ugushyingo 2025, Perezida Donald Trump wa Leta Zunze Ubumwe z'Amerika yashinje Nijeriya kunanirwa kurinda Abakristo ihohoterwa, ategeka ingabo z'Amerika kwitegura ibikorwa bya gisirikare muri icyo gihugu [75][76]. Tinubu yahakanye ibyo birego, avuga ko guverinoma ye irinda abaturage bose hatitawe ku idini [77]. Ku ya 25 Ukuboza 2025, ku busabe bwa guverinoma ya Nijeriya, Amerika yagabye igitero ku mutwe wa Leta ya Kisilamu (État islamique) mu majyaruguru y'uburengerazuba bw'igihugu [78].
Ububanyi n'amahanga
[Hindura | hindura inkomoko]Urugendo rwe rwa mbere mu mahanga nka perezida rwabaye i Paris, mu Ubufaransa, muri Kamena 2023, yitabiriye inama mpuzamahanga ku bijyanye n'imari [79]. Muri Kanama 2023, nyuma ya kudeta yabereye muri Nigeri, yashyigikiye igitekerezo cy'ubutabazi bwa gisirikare, maze abatavuga rumwe n'ubutegetsi barabinenga [80][81]. Mu Ukuboza 2025, yemereye ingabo za Nijeriya gutabara Bene, nyuma y'igerageza rya kudeta ryibasiye Perezida Patrice Talon [82].
Amatora ya 2027
[Hindura | hindura inkomoko]Ku ya 22 Gicurasi 2025, ishyaka rya APC ryamutanze nk'umukandida waryo mu matora ya perezida ya 2027 [83]. Komisiyo y'amatora (INEC) yemeje kandidatire ye, hamwe na Kashim Shettima nk'umukandida ku mwanya wa visi-perezida [84].
Ibirego bya ruswa
[Hindura | hindura inkomoko]Mu 1993, leta y'Amerika yafatiriye amafaranga yari kuri konti ze muri Amerika, ivuga ko hari impamvu zifatika zo gukeka ko akomoka ku icuruzwa rya heroyine; Tinubu yumvikanye na leta y'Amerika, yemera gutakaza amadolari agera ku 460 000 [85][86]. Muri Mata 2007, guverinoma nkuru yamujyanye imbere y'urukiko rushinzwe imyitwarire y'abayobozi (Code of Conduct Tribunal), imushinja gukoresha konti 16 zo mu mahanga mu buryo butemewe [87][88]; urubanza rwaje guteshwa agaciro ku mpamvu za tekiniki [89]. Muri Mutarama 2009, komisiyo ishinzwe kurwanya ibyaha by'ubukungu (EFCC) yamuhanaguyeho ibyaha byo kunyereza umutungo no kwezwa kw'amafaranga [90][91].
Ubuzima bwite
[Hindura | hindura inkomoko]Tinubu ni Umuyisilamu [92]. Mu 1987, yashakanye na Oluremi Tinubu, wahoze ari senateri uhagarariye Lagos yo Hagati [93][94]; bafitanye abana batatu. Afite kandi abandi bana batatu yabyaye mbere [95]; umwe muri bo, Jide Tinubu, yapfiriye i Londres ku ya 31 Ukwakira 2017 [96]. Afite amazina abiri y'icyubahiro gakondo: Asiwaju wa Lagos na Jagaba wa Borgu [92].
Amashakiro
[Hindura | hindura inkomoko]- ↑ Okeri Ngutjinazo (2023-05-29). "Who is Bola Tinubu, Nigeria's new president?". Deutsche Welt.
- ↑ "Présidentielle au Nigeria : l'ancien gouverneur de Lagos, Bola Tinubu, remporte la primaire du parti au pouvoir". AFP et Le Monde (in Igifaransa).
- ↑ Jason Burke (2023-02-24). "'Godfather of Lagos' is the man to beat in pivotal Nigerian election". The Guardian.
- ↑ Richard Assheton. "Nigerian presidential candidate 'proves he's fit for office' — on exercise bike".
- ↑ Ikechukwu Amaechi (2022-06-30). "Tinubu and the certificate scandal that refuses to die". Vanguard. Retrieved 2022-07-08.
- ↑ "Bola Tinubu Biography: Life Story and Age Accomplishments of Asiwaju". buzznigeria.com. 2022-07-27. Retrieved 2023-05-29.
- ↑ "Asiwaju Bola Tinubu - Profile". 2011-07-23. Archived from the original on 2011-07-23. Retrieved 2024-12-23.
- ↑ Vincent Ufuoma (2022-06-27). "Chicago University replies ICIR on Tinubu's controversial certificate". International Centre for Investigative Reporting. Retrieved 2022-07-08.
- ↑ Adesomoju Ade (2023-10-05). "Chicago varsity confirms Tinubu's graduation, identity, inconsistent on certificate submitted to INEC". Premium Times. Retrieved 2025-02-17.
- ↑ "My Profile". Asiwaju Bola Tinubu. Archived from the original on 2011-07-23. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ "How I made my first million dollars in America - Bola Tinubu reveals". GhanaWeb (in Icyongereza). 2022-07-01. Archived from the original on 2022-11-17. Retrieved 2023-07-08.
- ↑ Barnaby Phillips (1999-02-20). "Lagos hopes for change". BBC News. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ "My education, career at Deloitte, Mobil, others - Tinubu". P.M. News (in Icyongereza). Retrieved 2024-12-23.
- ↑ Olatunji Ololade (2023-03-03). "Tinubu: President-elect against all odds". The Nation (in Icyongereza). Retrieved 2024-12-23.
- ↑ "Tinubu's house of war". TheCable (in Icyongereza). 2022-01-26. Retrieved 2022-02-24.
- ↑ The Nation (2023-06-12). "Tinubu, June 12 and NADECO". The Nation (in Icyongereza). Retrieved 2026-04-07.
- ↑ "YORUBA LEADERSHIP: THE CAP AND THE SHOES FIT ASIWAJU BOLA TINUBU". NigeriaWorld. 2008-05-04. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ 247ureports (2026-04-05). "From NADECO To 2027: How Rejection Rewrote The Histories Of Tinubu, Reno Omokri, Fani-Kayode, And Bwala". 247 Ureports (in Icyongereza). Retrieved 2026-04-07.
- ↑ Olagunju B. B. (2021-10-17). "Most Comprehensive Tinubu interview about his early life, struggles abroad, against military, governorship, others -". The NEWS. Retrieved 2023-05-30.
- ↑ Jide Ajani (2009-10-10). "They labelled me military mole in NADECO for nothing – Bucknor Akerele". Vanguard. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ DURO ADESEKO (2008-12-20). "Why the military toppled Shagari". The Sun. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ Olusola Balogun (2009-10-25). "PDP's insatiable thirst". The Sun. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ Olusola Balogun (2009-09-06). "One-party state: Who will stop PDP?". The Sun. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ Jason Burke. "'Godfather of Lagos' is the man to beat in pivotal Nigerian election". The Guardian (in Icyongereza).
- ↑ FEMI BABAFEMI (2005-06-29). "New road opens up Ijegun community". The Sun. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ "21 years after, Lagos Assembly to scrap 37 LCDAs created by Tinubu in major overhaul". P.M. News (in Icyongereza). Retrieved 2026-04-07.
- ↑ "Tinubu and His Lifelong Ambition". This Day. Retrieved 2023-05-18.
- ↑ OLUSOLA BALOGUN (2009-06-14). "2011: South West politicians to watch". The Sun. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ RAZAQ BAMIDELE (2006-10-13). "The making of Lagos AC". The Sun. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ "Nigeria : qui sera le prochain gouverneur de Lagos ?". JeuneAfrique.com (in Igifaransa). 2017-10-11. Retrieved 2018-07-13.
- ↑ "Tinubu: The Flawed Progressive". This Day (in Icyongereza). Retrieved 2020-07-05.
- ↑ GOBERT EMERSON Jr., TAIWO AMODU and DURO ADESEKO (2009-04-11). "Mega party, mega confusion". The Sun. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ "Amaechi, 4 other PDP govs, nPDP join APC". Vanguard (in Icyongereza). 2013-11-26. Retrieved 2020-07-05.
- ↑ "Update: ACN, ANPP, APGA, CPC merge into new party, APC – Premium Times Nigeria". Premium Times (in Icyongereza). 2013-02-07. Retrieved 2020-07-05.
- ↑ "Buhari wins APC presidential primaries". Vanguard (in Icyongereza). 2014-12-11. Retrieved 2020-07-05.
- ↑ "Buhari formally presents Osinbajo as APC presidential running mate". Premium Times (in Icyongereza). 2014-12-17. Retrieved 2020-07-05.
- ↑ "Muhammadu Buhari's Presidential Victory in Nigeria". Council on Foreign Relations (in Icyongereza). Retrieved 2020-07-05.
- ↑ "Governors, Tinubu, Akande back Oshiomhole for APC chairmanship seat". The Guardian (in Icyongereza). 2018-06-13. Retrieved 2018-07-15.
- ↑ "Tinubu reveals who made him Lagos Governor in 1999, says he's not a bastard". Daily Post Nigeria (in Icyongereza). 2018-04-04. Retrieved 2018-07-16.
- ↑ "The Tinubu test". Africa Confidential (in Icyongereza). 2018-02-23. Retrieved 2018-07-15.
- ↑ "Cracks spread in APC alliance". Africa Confidential (in Icyongereza). 2018-06-01. Retrieved 2018-07-15.
- ↑ Olufemi Atoyebi (2022-01-16). "Tinubu: Why I believe I'll win presidency in 2023". TheCable. Retrieved 2022-02-14.
- ↑ Hillary Essein (2022-06-08). "BREAKING: Bola Tinubu, Jagaban of Borgu, clinches APC presidential ticket". Peoples Gazette. Retrieved 2022-06-08.
- ↑ "Présidentielle au Nigeria : l'ancien gouverneur de Lagos, Bola Tinubu, remporte la primaire du parti au pouvoir". Le Monde et AFP (in Igifaransa).
- ↑ "BREAKING: INEC declares Tinubu winner of presidential election". The Punch. March 2023. Retrieved 2023-03-01.
- ↑ "BREAKING: I'll be your servant, Tinubu promises Nigerians". The Punch. March 2023. Retrieved 2023-03-01.
- ↑ "INEC declares Bola Tinubu winner of 2023 presidential election". March 2023. Retrieved 2023-03-01.
- ↑ "Nigeria : Bola Tinubu succède à Buhari à la tête de la première économie d'Afrique". La Tribune (in Igifaransa). Retrieved 2023-03-05.
- ↑ "CDD releases preliminary report on polls, alleges voter suppression". The Nation. 2023-02-26. Retrieved 2023-02-28.
- ↑ Esther Blankson (2023-02-28). "#NigeriaElections2023: NHRC releases malpractices, vote-buying statistics". The Punch. Retrieved 2023-02-28.
- ↑ "2023 elections: EU faults INEC, says process distorted, lacks transparency". Vanguard. 2023-02-27. Retrieved 2023-02-28.
- ↑ Ishola Oludare (2023-02-27). "Full text of Obasanjo's message on 2023 presidential election". Daily Post. Retrieved 2023-02-28.
- ↑ Liza Fabbian, Moïse Gomis et Amélie Tulet. "Présidentielle au Nigeria: Bola Tinubu déclaré vainqueur par la Commission électorale". Radio France internationale (in Igifaransa).
- ↑ Tope Alabi (2023-05-19). "FULL LIST: FG releases timetable for Tinubu, Shettima swearing-in". The Punch (in Icyongereza). Retrieved 2023-05-29.
- ↑ "World leaders, others attend Tinubu's inauguration today". Daily Trust. 2023-05-29. Retrieved 2023-05-29.
- ↑ "Afrique Nigéria Le président nigérian, Bola Tinubu, choisi pour diriger la Cedeao". Le Monde avec AFP (in Igifaransa).
- ↑ Bakare Majeed (2023-05-29). "Fuel Subsidy is gone — Tinubu declares". Premium Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-07-04.
- ↑ Dennis Erezi (2023-05-31). "Nigeria's petrol subsidy removal takes effect as fuel price jumps over N500". The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News (in Icyongereza). Retrieved 2023-07-04.
- ↑ Felix Onuah (2023-06-05). "Nigeria's main union to suspend strike over petrol subsidy". Reuters (in Icyongereza). Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "World Bank affirms that Tinubu's economic reforms could save Nigeria N3.9 trillion ($5.10 billion) this year". Business Insider Africa (in Icyongereza). 2023-06-27. Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "Nigerian petrol prices reach record high after subsidy removal". www.aljazeera.com (in Icyongereza). Retrieved 2023-07-31.
- ↑ Ayodeji Adegboyega (2023-06-09). "UPDATED: Tinubu suspends Emefiele as CBN Governor". Premium Times (in Icyongereza). Retrieved 2023-07-04.
- ↑ Macdonald Dzirutwe (2023-06-10). "Nigeria's security agency detains suspended central bank governor". Reuters (in Icyongereza). Retrieved 2023-07-04.
- ↑ Chijioke Ohuocha (2023-06-14). "Nigeria allows naira to drop more than 36% on official market". Reuters (in Icyongereza). Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "The return of SAP". TheCable (in Icyongereza). 2023-06-21. Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "A Comparative Analysis Of Tinubunomics Reforms And IMF Conditionalities For Loan (1)". Independent (in Icyongereza). 2023-06-27. Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "Nuhu Ribadu: Profile of new National Security Adviser". Premium Times (in Icyongereza). 2023-06-19. Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "Tinubu sacks military chiefs, IGP, Customs boss, names replacements with Ribadu as NSA". Premium Times (in Icyongereza). 2023-06-19. Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "Tinubu dissolves boards of all MDAs". Daily Trust (in Icyongereza). 2023-06-19. Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "EXCLUSIVE: Nigerian Defence Intelligence Detains Brigadier-General, Other Officers Over Alleged Coup Plot To Overthrow President Tinubu - Sahara Reporters". saharareporters.com. Retrieved 2025-10-28.
- ↑ "EXCLUSIVE: Nigerian Defence Intelligence Detains Brigadier-General, Other Officers Over Alleged Coup Plot To Overthrow President Tinubu - Sahara Reporters". saharareporters.com. Retrieved 2025-10-28.
- ↑ Yakubu Mohammed (2025-10-18). "Nigerian military begins probe of officers detained for alleged coup plot". Premium Times (in Icyongereza). Retrieved 2025-10-28.
- ↑ "Nigeria denies officers arrested over coup plot". France 24 (in Icyongereza). 2025-10-18. Retrieved 2025-10-28.
- ↑ Yakubu Mohammed (2025-10-24). "UPDATED: Weeks after alleged coup plot, Tinubu changes military chiefs". Premium Times (in Icyongereza). Retrieved 2025-10-28.
- ↑ "Trump threatens to go into Nigeria 'guns-a-blazing' over attacks on Christians". The Guardian (in Icyongereza). 2025-11-01. Retrieved 2025-11-04.
- ↑ "Trump threatens military action in Nigeria over Christian persecution claims". NPR (in Icyongereza). 2025-11-01. Retrieved 2025-11-04.
- ↑ "Trump threatens US military action in Nigeria over treatment of Christians". Reuters.
- ↑ "US launches strike against Islamic State militants in northwest Nigeria". 2025-12-25.
- ↑ "The Paris visit and President Tinubu's new allies". Daily Trust (in Icyongereza). 2023-06-26. Retrieved 2023-07-04.
- ↑ "Nigeria's President Tinubu faces backlash over military intervention in Niger". BBC News (in Icyongereza). 2023-08-07. Retrieved 2023-08-17.
- ↑ Aanu Adeoye (2023-08-10). "Nigerian threats to Niger junta undone by fierce domestic opposition". Financial Times. Retrieved 2023-08-17.
- ↑ "Benin's foiled coup: How it unfolded and what we know". Al Jazeera. 2025-12-08.
- ↑ "Nigeria : Tinubu obtient le soutien de son parti pour la présidentielle 2027". Africanews (in Igifaransa). 2025-05-23.
- ↑ Nosakhale Akhimien (2026-09-12). "INEC Publishes Final List Of Presidential Candidates For 2027 Election [FULL LIST]". Channels Television (in Icyongereza). Retrieved 2026-09-17.
- ↑ William Clowes (2022-06-22). "Graft Allegations Dog Nigeria's Main Presidential Hopefuls". Bloomberg News. Retrieved 2022-06-23.
- ↑ Nduka Orjinmo (2022-06-08). "Bola Tinubu - the 'godfather' who is Nigeria's president-elect". BBC News. Retrieved 2023-03-29.
- ↑ Ise-Oluwa Ige (2007-04-25). "FG Drags Tinubu to Conduct Tribunal". Vanguard. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ "Bola Tinubu's Looting Of Lagos exposed". News of the People (in Icyongereza). 2012-12-18. Retrieved 2018-07-16.
- ↑ Ise-Oluwa Ige. "FG Drags Tinubu to Conduct Tribunal". Vanguard (in Icyongereza).
- ↑ Atika Balal (2009-09-11). "Vmobile Sale – Ibori, Tinubu, Attah Cleared of Money Laundering". Daily Trust. Retrieved 2009-12-24.
- ↑ "Nigeria: Vmobile Sale - Ibori, Tinubu, Attah Cleared of Money Laundering" (in Icyongereza).
- 1 2 "Would-be successors to the ailing Nigerian president are circling". The Economist. 2017-07-20. Retrieved 2017-07-21.
- ↑ "Senator Oluremi Tinubu: The Change that was Expected is not the Change that is being Experienced Now – BellaNaija". www.bellanaija.com. 2016-01-26. Retrieved 2017-09-24.
- ↑ Kareemot Salami (2023-06-01). "Oluremi Tinubu: Nigeria first lady biography" (in Igifaransa). Retrieved 2023-06-04.
- ↑ Golden Madu (2022-05-25). "Full details of Bola Tinubu's marriage, wife and children". DNB Africa. Retrieved 2023-03-05.
- ↑ "My son, Jide died of cardiac arrest – Bola Tinubu". Vanguard. 2017-11-03. Retrieved 2018-02-02.